Улуттук валютанын өнүгүү этаптары 

  

Кыргыз Республикасынын акча бирдиги: сом = 100 тыйын 

Банк-эмитент: Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы 

Жүгүртүүгө чыгарылган күнү: 1993-жыл 10-май 

  

Учурда банкноттук катар төмөнкүдөй номиналда түзүлгөн

Монеталар:10, 50 тыйын жана 1, 3, 5, 10 сом 

Банкноттор: 10, 50 тыйын, 1, 5, 10, 20, 50, 100, 200, 500, 1000, 5000 сом 

  

1993-жылы чыгарылган үлгүдөгү банкноттор (биринчи чыгарылышы

  

Акчаны майдалоо функциясын аткарган 1, 5, 20 сом жана 1, 10, 50 тыйын номиналындагы банкноттор 1993-жылы жаз айларында жүгүртүүгө чыгарылган. 

  

Номиналы 

Жүгүртүүгө чыгарылган күнү 

өлчөмү 

Түсү 

Тыйындар 

1993-жылдын 10-майы  

90х70  

Кызыл  

10 

1993-жылдын 10-майы  

90х70  

Жашыл  

50 

1993-жылдын 10-майы  

90х70  

Көк  

Сомдор 

1993-жылдын 10-майы  

140х70  

Кызыл  

1993-жылдын 10-майы  

140х70  

Жашыл  

20 

1993-жылдын 10-майы  

140х70  

Көк  

  

1994-1995-жылдары чыгарылган үлгүдөгү банкноттор (экинчи чыгарылышы

  

1994-1995-жылдары акча белгилеринин экинчи эмиссиясы ишке ашырылган. Биринчи чыгарылыштагы банкнотторго карагандакалайык-калктын улуттук валютага карата ишениминин калыптанышы мезгилиндежасалмалуулуктан ишенимдүү корголгон банкноттор жүгүртүүгө чыгарылган

  

1993-жылы чыгарылган үлгүдөгү банкноттор жүгүртүүдөн акырындык менен алынып, 1994-1995-жылдары чыгарылган үлгүдөгү 1, 5, 10, 20, 50, 100 сом номиналындагы банкноттор менен алмаштырылган

   

Номиналы 

(сом

Жүгүртүүгө чыгарылган күнү 

өлчөмү 

Түсү 

1994-жылдын 11-апрели  

135х65  

Күрөң  сары  

1994-жылдын 11-апрели  

135х65  

Көгүш сары  

10 

1994-жылдын 28-январы  

135х65  

Жашгылт сары  

20 

1994-жылдын 11-апрели  

135х65  

Кызгылтым күрөң  

50 

1994-жылдын 29-августу  

135х65  

Кызгылтым сыякөк  

100 

1995-жылдын 20-марты  

135х65  

Саргылтым боз  

  

1997, 2000, 2002, 2004, 2005-жылдары чыгарылган үлгүдөгү банкноттор 

(үчүнчү чыгарылышы

  

Улуттук валютаны өркүндөтүүнүн үчүнчү баскычы 1997-жылдан тартып башталган. 1, 5, 10, 20, 50, 100 сом наркындагы, мурда чыгарылган банкнотторго салыштырганда өркүндөтүлгөн коргоо элементтерин камтыган банкноттор акырындык менен жүгүртүүгө чыгарылган.   

Ал эми 2000-жылы жогорку номиналдагы 200, 500, 1000 сом наркындагы банкноттор жүгүртүүгө чыгарылган

  

Номиналы 

(сом

Жүгүртүүгө чыгарылган күнү 

өлчөмү 

Түсү 

2000-жылдын 7-февралы  

120х60  

Күрөң жашыл  

1997-жылдын 17-декабры  

135х65  

Көк  

10 

1997-жылдын 17-декабры  

135х65  

Жашыл  

20 

2002-жылдын 15-августу  

135х65  

Кызгылт  күрөң  

50 

2002-жылдын 15-августу  

145х70  

Сыяк көк кызыл  

100 

2002-жылдын 15-августу  

150х72  

Жашыл сыя көк  

200 

2000-жылдын 28-августу  

155х74  

Сары  

2004-жылдын 2-августу  

500 

2000-жылдын 28-августу  

160х76  

Каралжын кызыл  

2005-жылдын 1-ноябры  

1000 

2000-жылдын 28-августу  

165х78  

Боз жашыл  

  

2009-2010 - жылдары чыгарылган үлгүдөгү банкноттор (төртүнчү чыгарылыш

  

Улуттук валютанын төртүнчү сериясы 2009-жылы жүгүртүүгө чыгарылган 5000 сом номиналындагы банкнот менен ачылган. Мындан кийин 20, 50, 100 жана 200, 500, 1000 сом номиналындагы өркүндөтүлгөн коргоо элементтерин камтыган банкноттор акырындык менен чыгарыла баштаган

  

Төртүнчү чыгарылыштагы банкноттор оригиналдуу дизайнга жана өркүндөтүлгөн коргоо элементтерине ээ.  

  

Номиналы  

(сом)  

Жүгүртүүгө чыгарылган күнү  

өлчөмү  

Түсү  

20   

2009-жылдын 1-июлу  

120х58  

Кызыл  

50   

2009-жылдын 1-июлу  

126х61  

Кызгылт сары  

100   

2009-жылдын 1-июлу  

132х63  

Көк  

200 

2010-жылдын 1-декабры  

138х66  

Сары 

500 

2010-жылдын 1-декабры  

144х68  

Күлгүн 

1000 

2010-жылдын 1-декабры  

150х71  

Бозомук 

5 000  

2009-жылдын 2 марты  

156х73  

Жашыл  

  

2008-2009 жылдары чыгарылган үлгүдөгү монеталар 

  

2008-2009 жылдары 10, 50 тыйын жана 1, 3, 5 сом номиналындагы жүгүртүү монеталары чыгарылган.  

  

Номиналы 

10 

тыйын 

50 

тыйын 

сом 

сом 

сом 

10 

сом 

Диаметр, мм   

15  

17  

19  

21  

23  

24,50  

Салмагы, г   

1,3  

1,8  

2,5  

3,2  

4,2  

5,4  

Жүгүртүүгө   

чыгарылган күнү  

2008-жылдын 1 январы  

2009-жылдын  

1 декабры  

  

Улуттук валютанын бардык банкноттору жана монеталары Кыргыз Республикасынын аймагында расмий төлөм каражаты статусуна ээ жана кайсы жылы чыгарылгандыгына карабастан, төлөм каражаты катары төлөөгө милдеттүү түрдө кабыл алынууга тийиш